Sau 3 năm thực hiện chủ trương phát triển cây cao su

Từ đầu năm đến nay, tỉnh ta đã trồng mới 1.230 ha cây cao su, nâng tổng diện tích đã trồng trong 3 năm lên 5.214 ha. Cây cao su đã mở ra hướng phát triển kinh tế mới, tạo việc làm và thu nhập cho nhân dân. Thực hiện chủ trương phát triển cây cao su, từ 70 ha đầu tiên trồng tháng 8-2007 tại Phiêng Tìn, thị trấn Ít Ong (Mường La).

Đến nay cây cao su đã được phát triển trên địa bàn 6 huyện: Thuận Châu, Quỳnh Nhai, Mường La, Mai Sơn, Yên Châu và Sông Mã. Cây cao su đã từng bước thay thế dần diện tích trồng các loại cây kém hiệu quả của nhân dân.

Tính đến nay, toàn tỉnh có 5.473 hộ dân tại 17 xã của 6 huyện góp cổ phần bằng giá trị quyền sử dụng đất tham gia trồng cây cao su, Công ty cổ phần Cao su Sơn La đã tuyển gần 4.000 công nhân là người dân địa phương với mức thu nhập bình quân đầu người từ 1,5 đến 1,7 triệu đồng/tháng; tạo việc làm và thu nhập ổn định cho khoảng 4.500 người có nhu cầu lao động tại chỗ. Cây cao su được tính toán là loại cây đa mục đích, vừa có giá trị kinh tế cao, vừa thực hiện nhiệm vụ của những cánh rừng phòng hộ, phòng chống thiên tai, bảo vệ đất, chống xói mòn. Định hướng và quy mô phát triển cây cao su ở tỉnh ta đến năm 2020 hình thành 5 vùng gắn liền với 5 nhà máy chế biến. Phát triển cây cao su trên địa bàn được thực hiện theo hình thức Tập đoàn công nghiệp cao su Việt Nam trực tiếp đầu tư, kinh doanh và tiếp nhận lao động trong các gia đình góp giá trị quyền sử dụng đất vào làm cán bộ, công nhân. Đồng thời, vận động các hộ gia đình, cá nhân chuyển những diện tích đất đang trồng những loại cây hiệu quả kinh tế thấp sang trồng cao su, tỉnh hỗ trợ ngân sách cho các hộ gia đình chuyển đổi cây trồng, đào tạo tay nghề cho người lao động theo yêu cầu của doanh nghiệp; ưu tiên những xã có diện tích trồng mới từ 300 ha cây cao su/năm trở lên được đầu tư xây dựng trụ sở xã theo tiêu chuẩn mới. Chủ trương của Tập đoàn công nghiệp cao su Việt Nam và Công ty cổ phần cao su Sơn La là hình thành lực lượng lao động của các gia đình góp đất trồng cây cao su từ 1 ha trở lên; từng bước thực hiện đào tạo đội ngũ cán bộ quản lý, kỹ thuật từ lực lượng công nhân tại chỗ. Thực tế 3 năm qua cho thấy, nhiều công nhân tại các xã, bản được Công ty cử đi đào tạo và đề bạt làm cán bộ các đội sản xuất.

 

Bên cạnh đó, thực hiện chủ trương của tỉnh kết hợp khuyến khích phát triển cây cao su và xây dựng cơ sở hạ tầng, đến nay đã có 4 xã được đầu tư xây dựng trụ ở mới; các đội cao su đã và đang được xây dựng khá hoàn chỉnh theo mô hình mỗi đội có nhà làm việc, nhà văn hóa, lớp học mầm non, căng tin, sân thể thao… Các đội đã mở 224 km đường liên lô, 208 đường lô, hỗ trợ gần 40 máy vi tính cho các bản và công nhân, tạo điều kiện nâng cao trình độ, tiếp cận thông tin cho đội ngũ cán bộ, công nhân là người dân địa phương. Với kỹ thuật canh tác mới kết hợp đường đồng mức với trồng xen các loại cây ngắn ngày, Công ty đã khuyến khích và hỗ trợ cho vay không tính lãi tổng số vốn 7,4 tỷ đồng để công nhân mua giống ngô, đậu, cỏ và trâu, bò để phát triển sản xuất, góp phần tăng thu nhập, ngăn chặn xói mòn, cải tạo đất và cải thiện nguồn nước. Đến nay, tổng kinh phí Tập đoàn công nghiệp cao su Việt Nam đã đầu tư gần 440 tỷ đồng, trong đó chưa tính giá trị góp quyền sử dụng đất của nhân dân và ngân sách của tỉnh thực hiện chương trình phát triển cây cao su trên 12,1 tỷ đồng.

Ông Trần Văn Huân, Trưởng bộ phận chuyên trách Ban Chỉ đạo phát triển cây cao su của tỉnh cho biết: Thực hiện chủ trương phát triển cây cao su là bước đột phá trong việc chuyển đổi cơ cấu kinh tế nông nghiệp, nông thôn của Sơn La, tỉnh đã có nhiều sáng tạo trong cách làm, giúp nông dân có việc làm, thu nhập ổn định, bước đầu triển khai xây dựng được các mô hình bản công nhân. Hiện nay, tỉnh ta đang phối hợp với Tập đoàn công nghiệp cao su Việt Nam tiến hành các bước để xây dựng trạm nghiên cứu cao su Tây Bắc tại Sơn La, tiến tới xây dựng Viện nghiên cứu cao su Tây Bắc để nghiên cứu toàn diện chất đất, khí hậu, giống và các khâu kỹ thuật phục vụ việc phát triển cây cao su tại các tỉnh khu vực Tây Bắc.

Thực tế 3 năm qua cho thấy, chủ trương phát triển cao su đại điền là phù hợp với điều kiện dân sinh, kinh tế và yêu cầu kỹ thuật canh tác cây cao su, nhưng do diện tích đất chủ yếu đã giao quyền sử dụng cho các hộ gia đình, nên việc tuyên truyền, vận động nhân dân tham gia góp đất, tạo vùng nguyên liệu có quy mô lớn, tập trung liền vùng, liền khoảnh gặp không ít khó khăn. Do đó, trong quá trình tổ chức thực hiện cần phải quan tâm nâng cao chất lượng, hiệu quả vùng đã trồng cây cao su, nâng cao đời sống vật chất, tinh thần cho công nhân; bổ sung quy ước, hương ước ở các bản trong việc bảo vệ cây cao su cũng như bảo đảm an ninh trật tự. Đặc biệt, phải giải quyết tốt lợi ích của người dân cũng như các vấn đề xã hội trong vùng quy hoạch với chương trình phát triển cây cao su.